Migrena

MIGRENA

BÓLE GŁOWY diagnostyka i leczenie

Bóle głowy stanowią jedną z najczęstszych dolegliwości, które utrudniają nam życie. Mimo, że problem ten dotyczy sporej populacji ludzi, jest on ignorowany i spychany na margines naszych potrzeb w zakresie konsultacji medycznych. Niektórzy traktują bóle głowy jako wymysł leniwych pracowników, wykręt przed ciężką pracą, uważają, że jest to „kobieca dolegliwość” lub nawet fanaberia czy hipochondria.

Głowa nie musi boleć

Wielu cierpiących na ból głowy godzi się z problemem, uważając go za część swojej natury, uwarunkowanie genetyczne, mówiąc: „taki już mój urok”, „takie moje szczęście”, „ ja już tak mam”. Powiedzenia te zawierają rezygnację i brak świadomości, że z tą dolegliwością można walczyć.

Wręcz trzeba walczyć

Pierwotny i wtórny ból głowy – olbrzymia ilość zjawisk nazywanych bólem głowy została podzielona na dwie kategorie:

  1. Wtórne bóle głowy – będące konsekwencją chorób. Lecząc przyczynę, można  skutecznie walczyć z bólem głowy.
  2. Pierwotne bóle głowy – ból głowy i towarzyszące mu objawy będące chorobą samą w sobie, do których zaliczamy: napięciowe bóle głowy; migrenę; klasterowy ból głowy (cluster – zgrupowanie, skupisko – czyli napady bólu występujące okresowo),  kłujący ból głowy (idiopatyczny), wysiłkowy ból głowy występujący najrzadziej.

Wszystkie one powodują mniejsze lub większe cierpienie i  zawsze należy dociekać ich przyczyn.

MIGRENA – napadowy ból głowy, znacznie częściej jednostronny, który u różnych pacjentów przybiera różnorakie objawy. Zwykle trwa od 4 do 72 godzin.

Istnieją trzy główne hipotezy na etiopatogenezę (przyczynę) migreny:

  1. Hipoteza naczyniowa – wykorzystuje grę naczynioruchową naczyń w obrębie głowy.
  2. Hipoteza neurogenna – zakłada, że przyczyną migreny mogą być zaburzenia neurogenne i biochemiczne ośrodków autonomicznych odpowiadających za grę naczyniową.
  3. Hipoteza serotoninowa – mówi, że przyczyną migreny jest niedobór serotoniny.

Już Arteusz z Kapadocji żyjący w czasach Nerona i Wespazjana (I wiek n.e.) odróżnił migrenę od  innych rodzajów bólu głowy. Ten starożytny lekarz opisał po raz pierwszy w historii tzw. heterokranię, w występowaniu której zauważył  okresową powtarzalność objawów.

Mimo tak wcześnie prowadzonych badań nad migreną, wiedza o niej zawiera wiele zagadek medycznych i obrosła w liczne mity. Jednym z nich jest fakt, że choroba ta dotyka tylko kobiety. Owszem,  migrena  występuje u 20 % kobiet, ale dotyczy także 10% mężczyzn  i przeważnie zaczyna się przed 30 rokiem życia. W ostatnich latach od 4% do 5% wzrosła liczba dzieci poniżej 12 roku życia cierpiących na migrenowe bóle głowy. Chorują na nią również ludzie powyżej 70 lat (5% populacji). Niezależnie od wieku migrenowe bóle głowy lub imitujące migrenę, zwłaszcza  te, pojawiające się nagle i w późnym wieku wymagają diagnostyki neurologicznej.

Walcz z migreną

Właściwe zdiagnozowanie migreny i obranie odpowiedniego postępowania medycznego wymaga konsultacji ze specjalistą neurologiem. Walka z migreną może być skuteczniejsza, jeśli rozpoznamy jej rodzaj. Istnieją bowiem dwie główne formy migreny: migrena bez aury (80% chorych) i migrena z aurą (15% chorych) oraz warianty migreny przysparzające cierpienia  zdecydowanej mniejszości cierpiących pacjentów.

Migrena bez aury to najczęstszy przypadek migreny, którą cechują występujące po sobie 3 okresy. Najpierw pojawiają się objawy zwiastunowe- wyprzedzają ból o kilka a nawet kilkanaście godzin i są to: zaburzenia nastroju, niepokój, zaburzenia koncentracji uwagi, biegunka, zaparcia, wielomocz, nudności wymioty, nadwrażliwość na zapachy, światłowstręt, uczucie wysadzania oka, zaburzenia widzenia, kołatania serca czy bóle brzucha. Po ustąpieniu tych dolegliwości nadchodzi faza uporczywego bólu głowy, potęgującego się stopniowo, głównie w okolicy czołowo-skroniowej. Kiedy ból ustępuje, przychodzi czas na okres  po napadowy, w którym chory odczuwa zmęczenie i najczęściej jest bardzo senny.

Migrena z aurą, czyli  tzw. zespołem objawów poprzedzających napad bólu głowy – aurę przybiera indywidualny obraz u poszczególnych ludzi. Często charakteryzuje się ona obecnością objawów neurologicznych takich jak: zaburzenia widzenia, drętwienie i mrowienie kończyn, zaburzenia mowy, niedowład połowiczy, zawroty głowy, brak apetytu i koncentracji uwagi. Różne rodzaje aury mogą występować kolejno u pacjenta podczas jednego napadu. Czasami zdarza się sama aura bez następujących po niej dolegliwości bólowych lub objawy wzrokowe występujące przewlekle.

Skuteczne sposoby diagnozowania migreny

W diagnostyce migreny zasadniczą i kluczową rolę odgrywają badania neuroobrazowe. Zaleca się tomografię komputerową (badanie CT mózgu) wykonaną w stanie migrenowym, ponieważ  w okresach pomiędzy napadami nie wykazuje ona odchyleń od normy. Natomiast badanie przeprowadzone podczas bólu migrenowego, może uwidocznić cechy obrzęku mózgu i zmian niedokrwiennych, które ustępują łącznie z bólem. Innym rodzajem badania, sprawdzającym układ naczyniowy mózgu, jest rezonans magnetyczny (MR). Choć zwykle nie uwidacznia on zmian patologicznych, to jednak w niewielkim odsetku przypadków pozwala na zobaczenie hiperintensywnych ognisk w odcinku T2 mózgu.

Czynniki  wywołujące migrenę

Do najważniejszych czynników prowokujących napady migrenowego bólu głowy należą:

  • stres,
  • okres odprężenia po skrajnym napięciu emocjonalnym,
  • miesiączka,
  • okres jajeczkowania,
  • pogoda (wiatr halny),
  • nadmierny wysiłek fizyczny,
  • zbyt długi i zbyt krótki sen,
  • alkohol (szczególnie czerwone wino),
  • niektóre pokarmy (ser żółty i sery pleśniowe, czekolada, jaja, orzechy, pomidory, cytrusy, tłuste potrawy, marynaty),
  • głód,
  • zaparcia,
  • leki antykoncepcyjne,
  • hałas i silne oświetlenie,
  • intensywne zapachy.

Jedną z przyczyn dolegliwości migrenowych może być niedobór magnezu charakteryzujący tężyczkę utajoną.

Nowe badanie krwi

Leczyć i zapobiegać

Leczenie migreny polega na postępowaniu doraźnym w trakcie napadu migrenowego oraz leczeniu zapobiegawczym napadom migreny. W postępowaniu doraźnym mają zastosowanie leki przeciwbólowe, przeciwzapalne, ergotamina i jej pochodne, selektywni antagoniści receptora serotoniny, środki przeciwwymiotne i uspokajające.

Zapobieganie napadom migrenowym polega na stosowaniu leków z grupy przeciwpadaczkowych, przeciwdepresyjnych, beta-blokerów i blokerów kanału wapniowego. 

Zapraszam do gabinetów

Katarzyna Toruńska

(C)Copyright by Katarzyna Toruńska
Wszystkie prawa zastrzeżone. Przedruk dozwolony z podaniem autora i źródła.


 Rejestracja online