Przemiany magnezu

Wchłanianie

Wchłanianie magnezu następuje u człowieka zasadniczo w jelitach, bardziej w cienkim niż w grubym.
Jest to suma dwóch mechanizmów: jeden to proces dyfuzji biernej, drugi to dyfuzja ułatwiona. Dyfuzja
ułatwiona jest to proces dwustopniowy, po dyfuzji biernej ze światła jelit do komórek nabłonkowych
następuje przejście magnezu do krwi za pomocą mechanizmu zależnego od dostarczenia energii
metabolicznej. Ten drugi proces jest zależny od stężenia jonu magnezowego. Wchłanianie magnezu
następuje równolegle do wchłaniania wody. Dokonuje się ono lepiej, gdy, czas trwania tego procesu jest
dłuższy. Zależy od natury fizykochemicznej magnezu (a mianowicie od stopnia jego jonizacji), od
równowagi pomiędzy różnymi składowymi diety oraz od równowagi różnych wydzielin hormonalnych.

Wchłanianiu magnezu sprzyjają: środowisko zakwaszone, dieta bogata w białka zwierzęce, tłuszcze
nienasycone, witamina B6, sód, laktoza, witamina D, wydzielanie: insuliny, parathormonu. Wchłanianie
magnezu hamują: zasadowość środowiska, białka roślinne, tłuszcze nasycone, kwasy tłuszczowe
tworzące z magnezem nierozpuszczalne połączenie, włókna pokarmowe, kwas fitynowy zawarty w
zbożach, kwas szczawiowy występujący w wielu roślinach (rabarbar, szpinak, szczaw), nadmiar wapnia
(a więc jednoczesne przyjmowanie produktów mlecznych) oraz alkohol. Nierozpuszczalne połączenia z
magnezem tworzą również fluorki i fosforany. Dlatego wypijanie dużych ilości napojów buforowanych
kwasem fosforowym (wszystkie napoje typu Coca-cola) szczególnie przez dzieci powoduje ograniczenie
wchłaniania magnezu i wapnia. Do czynników ograniczających wchłanianie magnezu z pożywienia
należą antybiotyki z grupy tetracyklin.

Magazynowanie

W przeważającej części magnez jest pierwiastkiem wewnątrzkomórkowym. Ponad połowa magnezu
znajduje się w kościach, jedna czwarta w mięśniach, jedna czwarta rozmieszczona jest w całym
organizmie, przeważnie w układzie nerwowym i w narządach o dużej aktywności metabolicznej, jak
wątroba, przewód pokarmowy, nerki, gruczoły wydzielania wewnętrznego. Magnez zapasowy znajduje
się prawdopodobnie przede wszystkim w kościach. Bardzo trudno jest zmniejszyć stężenie magnezu w
częściach miękkich w przebiegu jego niedoboru. Obecnie dysponujemy niewielką wiedzą o
mechanizmach transportu magnezu w komórce i zachowaniu zwiększonego gradientu pomiędzy
magnezem wewnątrz- i zewnątrzkomórkowym. Przechwytywanie magnezu przez komórkę
przypuszczalnie zależy od ułatwionej dyfuzji, a jego odpływ z komórki od aktywności transportu i
procesów energetycznych. Witaminy B6 i D, insulina są zdolne do zwiększania zawartości.

Wydalanie

Główną drogą wydalania magnezu są nerki. Wydalanie jelitowe i z potem ma zwykle znaczenie
dodatkowe pod względem ilościowym. Magnez, który daje się rozproszyć (w postaci jonów lub
związków), zawarty w osoczu (68%) jest przesączany przez kłębuszki, potem reabsorbowany w 96,5%
najbardziej w gałęzi wstępującej nefronu. Dodatkowo wchłanianie może odbywać się w gałęzi
zstępującej pętli nefronu. Zawartość magnezu w moczu zwiększają: wszystkie czynniki wyzwalające
nadmiar wapnia we krwi (Ca, witamina D, laktoza), białka, cukry metabolizowane w nerkach (np.
glukoza), alkohol, czynniki zakwaszające. Zawartość magnezu w moczu redukują: fosfor (w dawkach
umiarkowanych), kalcytonina, parathormon, glukagon, insulina i witamina D (w dawkach nie
zwiększających zawartości wapnia we krwi).

Zapisz się online